→ Geogarfia Pojecia → Start læring / Last ned MP3 Flashcards

spørsmålet		svaret
Procesy egzogeniczne begynn å lære		Zewnętrzne procesy rzeźbotwórcze oddziałujące na skorupę ziemską (wywołane np. przez słońce, wodę, wiatr, lód, grawitację). Często wyrównują powierzchnię Ziemi.
Denudacja begynn å lære		Ogół procesów prowadzących do obniżania i wyrównywania wypukłych form terenu. Zachodzi w wyniku wietrzenia, erozji i ruchów masowych.
Wietrzenie begynn å lære		Proces rozpadu skał na mniejsze fragmenty lub ich rozkładu chemicznego pod wpływem czynników atmosferycznych i organizmów.
Zwietrzelina begynn å lære		Produkt wietrzenia – zewnętrzna część skały o przekształconych właściwościach fizycznych lub chemicznych.
Wietrzenie mechaniczne (fizyczne) begynn å lære		Rozpad skał na mniejsze fragmenty bez zmiany ich składu chemicznego.
Wietrzenie solne begynn å lære		Rozpad skały wywołany naciskiem spęczniałych kryształów soli, które krystalizują i pęcznieją w jej szczelinach (występuje głównie w klimacie suchym).
Wietrzenie mrozowe (zamróz) begynn å lære		Rozpad skały wywołany powtarzającym się zamarzaniem i rozmarzaniem wody w jej szczelinach. Prowadzi do powstania dużych bloków skalnych (rozpad blokowy).
Gołoborze (rumowisko skalne) begynn å lære		Nagromadzenie dużych bloków skalnych na stokach górskich, stanowiące efekt wietrzenia mrozowego.
Wietrzenie termiczne (insolacyjne) begynn å lære		Rozpad skał pod wpływem dużych dobowych wahań temperatury (nagrzewanie i rozszerzanie w dzień, kurczenie w nocy).
Rozpad ziarnisty begynn å lære		Rozsypanie się skały na pojedyncze ziarna mineralne na skutek nierównomiernego nagrzewania się różnych minerałów.
Łuszczenie (eksfoliacja) begynn å lære		Odpadanie zewnętrznych, nasłonecznionych warstw skały w postaci płatów lub płyt.
Wietrzenie ilaste begynn å lære		Pęcznienie i kurczenie się skał ilastych pod wpływem zmian wilgotności (nasiąkania wodą i parowania).
Wietrzenie chemiczne begynn å lære		Rozkład skał polegający na zmianie ich składu chemicznego pod wpływem wody, dwutlenku węgla i tlenu.
Wietrzenie biologiczne begynn å lære		Rozkruszanie i zmiana składu chemicznego skał spowodowana działaniem organizmów (np. korzeni drzew, zwierząt kopiących nory, kwasów organicznych).
Ruchy masowe begynn å lære		Przemieszczanie się materiału skalnego lub zwietrzeliny po stoku pod wpływem siły ciężkości.
Odpadanie begynn å lære		Odrywanie się i swobodne spadanie pojedynczych okruchów skał na stromych stokach.
Żleb begynn å lære		Podłużna rynna wyżłobiona w stoku przez spadające i odbijające się od niego okruchy skalne.
Stożek usypiskowy (piargowy) begynn å lære		Nagromadzenie materiału skalnego u wylotu żlebu.
Obrywanie begynn å lære		Nagłe odrywanie się i spadanie dużych mas skalnych. Powstaje po nim blokowisko skalne.
Osuwanie begynn å lære		Gwałtowne zsuwanie się zwietrzeliny lub luźnych skał w dół stoku. Tworzy niszę osuwiskową (u góry) i jęzor osuwiskowy (u dołu).
Spływanie begynn å lære		Szybkie przemieszczanie się zwietrzeliny silnie przesiąkniętej wodą po intensywnych opadach deszczu (traci przy tym pierwotną strukturę).
Spełzywanie begynn å lære		Bardzo powolne przesuwanie się zwietrzeliny w dół stoku o małym nachyleniu (objawia się np. wygiętymi dniami pni drzew czy pochylonymi płotami).
Soliflukcja begynn å lære		Powolne spływanie powierzchownej, rozmarzniętej i nasączonej wodą warstwy gruntu po głębszej, zamarzniętej warstwie w zimnym klimacie.
Cieczenie begynn å lære		Głębokie spełzywanie bardzo grubej, nasączonej wodą warstwy zwietrzeliny w klimacie gorącym i wilgotnym.
Krasowienie begynn å lære		Proces rozpuszczania skał (głównie węglanowych, takich jak wapienie) przez wodę zawierającą dwutlenek węgla.
Żłobki krasowe begynn å lære		Powierzchniowe, niewielkie podłużne bruzdy wyżłobione na skałach wapiennych przez spływającą wodę opadową.
Żebra krasowe begynn å lære		Grzbiety i wypukłości rozdzielające żłobki krasowe.
Leje krasowe begynn å lære		Okrągłe zagłębienia terenu powstałe z rozpuszczania skał na powierzchni lub zapadnięcia się podziemnych pustek.
Uwały begynn å lære		Duże zagłębienia krasowe powstałe z połączenia kilku lejów krasowych.
Polja begynn å lære		Wielkie, płaskodenne kotliny krasowe otoczone stromymi wapiennymi zboczami.
Ponor begynn å lære		Otwór/zagłębienie w ziemi, którym woda opadowa lub rzeka wpływa pod powierzchnię terenu.
Kanion krasowy begynn å lære		Głęboko wcięta dolina rzeczna o bardzo stromych, skałkowych zboczach na obszarze krasowym.
Wywierzysko begynn å lære		Bardzo wydajne źródło, którym woda z podziemnego ciągu krasowego wypływa na powierzchnię.
Ostańce krasowe / Mogoty begynn å lære		Wzniesienia i skałki wapienne, które nie uległy całkowitemu rozpuszczeniu. W wilgotnym klimacie tworzą wysokie wieże nazywane mogotami.
Jaskinia begynn å lære		Podziemna pustka w skałach o rozmiarach umożliwiających wejście człowiekowi.
Stalaktyt begynn å lære		Nacieki krasowe zwisające ze stropu jaskini w kształcie sopli (ich odmianą są rurkowate makarony).
Stalagmit begynn å lære		Nacieki krasowe rosnące od dna jaskini ku górze, powstające z kapiącej wody.
Stalagnat begynn å lære		Kolumna skalna powstała w wyniku połączenia się stalaktytu ze stalagmitem.
Draperia naciekowa begynn å lære		Nacieki w formie cienkich zasłon lub falbanów narastających na nachylonych ścianach jaskini.
Namulisko begynn å lære		Osady mineralne i organiczne wypełniające dno i korytarze jaskini.

Geogarfia pojecia

Du må logge inn for å legge inn en kommentar.

mer